{"id":30540,"date":"2026-01-22T12:36:04","date_gmt":"2026-01-22T09:36:04","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bicakhukuk.com\/?p=30540"},"modified":"2026-06-26T11:36:01","modified_gmt":"2026-06-26T08:36:01","slug":"12-yargi-paketi-hukuki-analiz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bicakhukuk.com\/de\/12-yargi-paketi-hukuki-analiz\/","title":{"rendered":"12. Yarg\u0131 Paketi: Kapsaml\u0131 Hukuki Analiz"},"content":{"rendered":"

1. Giri\u015f: 12. Yarg\u0131 Paketi Nedir?<\/span><\/h3>\n

T\u00fcrkiye’de yarg\u0131 reformu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 son yirmi y\u0131lda farkl\u0131 d\u00f6nemlerde haz\u0131rlanan yarg\u0131 paketleri ile \u015fekillenmi\u015ftir. Bu reformlar\u0131n \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc ceza hukuku, ceza muhakemesi hukuku ve infaz rejimine ili\u015fkin d\u00fczenlemeler \u00fczerinde yo\u011funla\u015fm\u0131\u015f; tutuklama tedbirleri, infaz s\u00fcreleri, ceza adalet sistemi ve temel haklara ili\u015fkin bir\u00e7ok de\u011fi\u015fiklik kamuoyunda geni\u015f yank\u0131 uyand\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k hukuk yarg\u0131lamalar\u0131n\u0131n uzun s\u00fcrmesi, alacaklar\u0131n ge\u00e7 tahsil edilmesi, ticari uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131n y\u0131llarca devam etmesi, icra sisteminin etkin \u00e7al\u0131\u015fmamas\u0131 ve usul hukukundan kaynaklanan yap\u0131sal sorunlar, \u00e7o\u011fu zaman kamuoyundaki tart\u0131\u015fmalar\u0131n g\u00f6lgesinde kalm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\n

Oysa modern hukuk devletinde adalet, yaln\u0131zca do\u011fru karar verilmesiyle de\u011fil, bu karar\u0131n makul s\u00fcre i\u00e7inde verilmesi ve fiilen uygulanabilmesiyle anlam kazanmaktad\u0131r. Geciken adaletin \u00e7o\u011fu zaman adalet olmaktan \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcndeki evrensel kabul, \u00f6zellikle ekonomik uyu\u015fmazl\u0131klarda, ticari ili\u015fkilerde, yat\u0131r\u0131m kararlar\u0131nda ve m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n korunmas\u0131nda daha belirgin \u015fekilde ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Bir mahkeme karar\u0131n\u0131n y\u0131llar sonra verilmesi veya verilen karar\u0131n etkili bi\u00e7imde icra edilememesi, \u00e7o\u011fu durumda taraflar\u0131n u\u011frad\u0131\u011f\u0131 zarar\u0131n telafi edilmesini g\u00fc\u00e7le\u015ftirmekte, hatta baz\u0131 durumlarda tamamen anlams\u0131z h\u00e2le getirebilmektedir.<\/span><\/p>\n

Kamuoyunda „12. Yarg\u0131 Paketi<\/a>“ olarak bilinen Yarg\u0131n\u0131n Etkinli\u011finin Art\u0131r\u0131lmas\u0131na ve Baz\u0131 Kanunlarda De\u011fi\u015fiklik Yap\u0131lmas\u0131na Dair Kanun Teklifi<\/strong><\/a>, i\u015fte bu yap\u0131sal sorunlara \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretme amac\u0131yla haz\u0131rlanm\u0131\u015ft\u0131r. Teklif, \u00f6nceki yarg\u0131 paketlerinden farkl\u0131 olarak a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 bi\u00e7imde hukuk yarg\u0131lamalar\u0131na, usul hukukuna ve yarg\u0131 sisteminin i\u015fleyi\u015fine odaklanmaktad\u0131r. Bu y\u00f6n\u00fcyle paket, ceza hukuku eksenli reformlardan ayr\u0131larak hukuk yarg\u0131lamalar\u0131n\u0131n etkinli\u011fini art\u0131rmay\u0131 hedefleyen kapsaml\u0131 bir usul reformu niteli\u011fi ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/span><\/p>\n

Kanun teklifinin genel gerek\u00e7esi incelendi\u011finde reformun yaln\u0131zca belirli kanun maddelerinde de\u011fi\u015fiklik yapmay\u0131 ama\u00e7lamad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Teklif, yarg\u0131n\u0131n h\u0131zland\u0131r\u0131lmas\u0131, hukuki g\u00fcvenli\u011fin g\u00fc\u00e7lendirilmesi, yarg\u0131ya duyulan g\u00fcvenin art\u0131r\u0131lmas\u0131, mahkemelerin i\u015f y\u00fck\u00fcn\u00fcn azalt\u0131lmas\u0131 ve uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131n daha k\u0131sa s\u00fcrede \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi gibi birbirini tamamlayan hedefler \u00fczerine in\u015fa edilmi\u015ftir. Bu yakla\u015f\u0131m, usul hukukunu yaln\u0131zca teknik kurallar b\u00fct\u00fcn\u00fc olarak de\u011fil, adalet hizmetinin etkinli\u011fini belirleyen temel ara\u00e7lardan biri olarak de\u011ferlendirmektedir.<\/span><\/p>\n

Bu kapsamda teklif; Hukuk Muhakemeleri Kanunu<\/a>, \u0130cra ve \u0130flas Kanunu<\/a>, T\u00fcrk Bor\u00e7lar Kanunu<\/a>, T\u00fcrk Medeni Kanunu<\/a>, \u0130dari Yarg\u0131lama Usul\u00fc Kanunu<\/a>, Dan\u0131\u015ftay Kanunu<\/a> ve \u00e7e\u015fitli \u00f6zel kanunlarda<\/strong> \u00f6nemli de\u011fi\u015fiklikler \u00f6ng\u00f6rmektedir. \u00d6zellikle belirsiz alacak davas\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131, k\u0131smi dava sisteminin yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131lmas\u0131, duru\u015fmalar aras\u0131ndaki s\u00fcrenin s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmas\u0131, uzaktan duru\u015fmalar\u0131n yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, icra hukukuna ili\u015fkin yeni d\u00fczenlemeler, vesayet alt\u0131ndaki ki\u015filere ait ta\u015f\u0131nmazlar\u0131n sat\u0131\u015f usul\u00fcn\u00fcn de\u011fi\u015ftirilmesi ve baz\u0131 idari yarg\u0131lama kurallar\u0131n\u0131n yeniden d\u00fczenlenmesi, teklifin en dikkat \u00e7ekici ba\u015fl\u0131klar\u0131 aras\u0131nda yer almaktad\u0131r.<\/span><\/p>\n

Bunun yan\u0131nda, Adalet Bakan\u0131 taraf\u0131ndan kamuoyuna yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamalarda; avukatlar\u0131n ekonomik olarak g\u00fc\u00e7lendirilmesine y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar, y\u00fcksek de\u011ferli tapu i\u015flemlerinde avukatla temsil zorunlulu\u011fu, noter yard\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131 kurumu, alternatif uyu\u015fmazl\u0131k \u00e7\u00f6z\u00fcm y\u00f6ntemlerinin kapsam\u0131n\u0131n geni\u015fletilmesi, \u00e7eki\u015fmeli bo\u015fanma davalar\u0131nda arabuluculuk uygulamas\u0131, \u00e7ocuk adalet sistemine ili\u015fkin yeni d\u00fczenlemeler ve yarg\u0131ya duyulan g\u00fcvenin art\u0131r\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik ilave reformlar\u0131n da 12. Yarg\u0131 Paketi’nin genel politika \u00e7er\u00e7evesi i\u00e7erisinde de\u011ferlendirildi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/span><\/p>\n

Ancak teklifin en \u00f6nemli \u00f6zelli\u011fi, m\u00fcnferit de\u011fi\u015fikliklerden ziyade, yarg\u0131lama s\u00fcrecinin b\u00fct\u00fcn\u00fcne y\u00f6nelik sistematik bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 geli\u015ftirmesidir. Hukuk yarg\u0131lamalar\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan sorunlar\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 tek bir kanun maddesinden de\u011fil; dava y\u00f6netimi, delillerin toplanmas\u0131, bilirki\u015filik, tebligat, duru\u015fma planlamas\u0131, icra s\u00fcre\u00e7leri ve usul h\u00fck\u00fcmlerinin birlikte uygulanmas\u0131ndan kaynaklanmaktad\u0131r. Bu nedenle teklif, farkl\u0131 kanunlarda e\u015f zamanl\u0131 de\u011fi\u015fiklikler yaparak sistemin b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc daha etkin h\u00e2le getirmeyi ama\u00e7lamaktad\u0131r.<\/span><\/p>\n

Bununla birlikte, kanun teklifinde yer alan her d\u00fczenlemenin uygulamada ayn\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcde olumlu sonu\u00e7 do\u011furaca\u011f\u0131n\u0131 pe\u015finen kabul etmek de do\u011fru olmayacakt\u0131r. Hukuk yarg\u0131lamalar\u0131n\u0131n h\u0131zland\u0131r\u0131lmas\u0131 amac\u0131yla getirilen baz\u0131 d\u00fczenlemeler, savunma hakk\u0131, silahlar\u0131n e\u015fitli\u011fi ilkesi, hukuki dinlenilme hakk\u0131 ve adil yarg\u0131lanma hakk\u0131 bak\u0131m\u0131ndan yeni tart\u0131\u015fmalar do\u011furabilecektir. Benzer \u015fekilde, belirsiz alacak davas\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131, k\u0131smi dava sisteminin yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131lmas\u0131 veya duru\u015fma s\u00fcrelerine ili\u015fkin s\u0131n\u0131rlamalar, uygulamada \u00f6nemli i\u00e7tihat de\u011fi\u015fikliklerini beraberinde getirebilecektir. Dolay\u0131s\u0131yla teklif, yaln\u0131zca normatif de\u011fi\u015fiklikler a\u00e7\u0131s\u0131ndan de\u011fil, uygulama hukuku bak\u0131m\u0131ndan da dikkatle de\u011ferlendirilmesi gereken kapsaml\u0131 bir reform niteli\u011fi ta\u015f\u0131maktad\u0131r. <\/span>Bu nedenle 12. Yarg\u0131 Paketi’nin de\u011ferlendirilmesi, yaln\u0131zca teklif metninin \u00f6zetlenmesiyle s\u0131n\u0131rl\u0131 tutulmamal\u0131d\u0131r. D\u00fczenlemelerin haz\u0131rlan\u0131\u015f amac\u0131, mevcut uygulamadaki sorunlar, doktrindeki tart\u0131\u015fmalar, yarg\u0131sal i\u00e7tihatlar ve uygulamaya muhtemel etkileri birlikte ele al\u0131nmal\u0131d\u0131r. B\u00f6yle bir yakla\u015f\u0131m, reformun yaln\u0131zca neyi de\u011fi\u015ftirdi\u011fini de\u011fil, neden de\u011fi\u015ftirildi\u011fini ve uygulamada hangi sonu\u00e7lar\u0131 do\u011furabilece\u011fini de ortaya koyacakt\u0131r.<\/span><\/p>\n

B\u0131\u00e7ak Hukuk olarak, 12. Yarg\u0131 Paketi’ni yaln\u0131zca kanun teklifindeki de\u011fi\u015fiklikler bak\u0131m\u0131ndan de\u011fil; hukuki g\u00fcvenlik, yarg\u0131n\u0131n etkinli\u011fi, yat\u0131r\u0131m ortam\u0131, ticari hayat, bireysel haklar ve yarg\u0131lama prati\u011fi \u00fczerindeki etkileri y\u00f6n\u00fcyle de de\u011ferlendirmekteyiz. Yasama s\u00fcreci boyunca TBMM’de yap\u0131lacak de\u011fi\u015fiklikler, kabul edilen nihai metin, Resm\u00ee Gazete’de yay\u0131mlanacak kanun h\u00fck\u00fcmleri ve uygulamada olu\u015facak ilk yarg\u0131 kararlar\u0131 do\u011frultusunda bu \u00e7al\u0131\u015fma d\u00fczenli olarak g\u00fcncellenmeye devam edecektir.<\/span><\/p>\n

2. Yarg\u0131 Paketi’nin Haz\u0131rlanma S\u00fcreci ve Reform Felsefesi<\/span><\/h3>\n

Kanun de\u011fi\u015fiklikleri \u00e7o\u011fu zaman yaln\u0131zca y\u00fcr\u00fcrl\u00fckteki h\u00fck\u00fcmlerin de\u011fi\u015ftirilmesi olarak de\u011ferlendirilmektedir. Oysa ba\u015far\u0131l\u0131 bir yasal reformun do\u011fru \u015fekilde anla\u015f\u0131labilmesi i\u00e7in yaln\u0131zca de\u011fi\u015ftirilen maddelerin de\u011fil, bu de\u011fi\u015fiklikleri zorunlu k\u0131lan hukuki, ekonomik ve toplumsal ihtiya\u00e7lar\u0131n da birlikte incelenmesi gerekir. 12. Yarg\u0131 Paketi de bu bak\u0131mdan yaln\u0131zca belirli kanunlarda yap\u0131lan teknik de\u011fi\u015fikliklerden ibaret de\u011fildir. Aksine teklif, T\u00fcrkiye’de hukuk yarg\u0131lamalar\u0131n\u0131n uzun s\u00fcredir tart\u0131\u015f\u0131lan yap\u0131sal sorunlar\u0131na \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretmeyi ama\u00e7layan daha geni\u015f kapsaml\u0131 bir reform yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131n ilk uygulama ad\u0131mlar\u0131ndan biri olarak de\u011ferlendirilmelidir.<\/span><\/p>\n

Son y\u0131llarda T\u00fcrkiye’de yarg\u0131 sisteminin en fazla ele\u015ftirilen y\u00f6nlerinden biri, hukuk yarg\u0131lamalar\u0131n\u0131n makul s\u00fcrede sonu\u00e7land\u0131r\u0131lamamas\u0131d\u0131r. Ticari uyu\u015fmazl\u0131klar, alacak davalar\u0131, tazminat davalar\u0131, miras davalar\u0131 ve ta\u015f\u0131nmaz uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131 \u00e7o\u011fu zaman ilk derece mahkemesi, istinaf ve temyiz a\u015famalar\u0131 birlikte de\u011ferlendirildi\u011finde uzun y\u0131llar devam edebilmektedir. Bu s\u00fcre\u00e7te yaln\u0131zca davan\u0131n taraflar\u0131 de\u011fil; ekonomik hayat, yat\u0131r\u0131m ortam\u0131 ve hukuki g\u00fcvenlik de olumsuz etkilenmektedir. Bir uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n y\u0131llarca kesinle\u015fmemesi, ekonomik de\u011feri bulunan haklar\u0131n fiilen kullan\u0131lamamas\u0131na, ticari ili\u015fkilerin zay\u0131flamas\u0131na ve m\u00fclkiyet hakk\u0131n\u0131n zaman i\u00e7erisinde ekonomik de\u011ferini kaybetmesine yol a\u00e7abilmektedir.<\/span><\/p>\n

Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131klanan veriler de bu tabloyu desteklemektedir. T\u00fcrkiye’de milyonlarca derdest dosyan\u0131n bulunmas\u0131, mahkemelerin i\u015f y\u00fck\u00fcn\u00fcn s\u00fcrekli artmas\u0131 ve yarg\u0131lama s\u00fcrelerinin makul seviyelerin \u00fczerine \u00e7\u0131kmas\u0131, reform ihtiyac\u0131n\u0131 yaln\u0131zca teorik bir tart\u0131\u015fma olmaktan \u00e7\u0131karm\u0131\u015f; kamu hizmetinin etkinli\u011fi bak\u0131m\u0131ndan \u00e7\u00f6z\u00fclmesi gereken yap\u0131sal bir sorun h\u00e2line getirmi\u015ftir. Bu nedenle 12. Yarg\u0131 Paketi’nin temel hareket noktas\u0131, yeni dava t\u00fcrleri olu\u015fturmak veya mevcut usul kurallar\u0131n\u0131 tamamen de\u011fi\u015ftirmek de\u011fil; mevcut sistemin daha h\u0131zl\u0131, daha \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir ve daha etkin i\u015flemesini sa\u011flamakt\u0131r.<\/span><\/p>\n

Bu yakla\u015f\u0131m, ayn\u0131 zamanda T\u00fcrkiye’nin son y\u0131llarda benimsedi\u011fi yarg\u0131 reformu politikalar\u0131n\u0131n da do\u011fal bir devam\u0131d\u0131r. \u00d6zellikle 4. Yarg\u0131 Reformu Strateji Belgesi (2025-2029)<\/strong><\/a>, yarg\u0131n\u0131n etkinli\u011finin art\u0131r\u0131lmas\u0131, hukuki g\u00fcvenli\u011fin g\u00fc\u00e7lendirilmesi, makul s\u00fcrede yarg\u0131lanma hakk\u0131n\u0131n daha etkin korunmas\u0131, dijital adalet uygulamalar\u0131n\u0131n yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve alternatif uyu\u015fmazl\u0131k \u00e7\u00f6z\u00fcm y\u00f6ntemlerinin geli\u015ftirilmesini temel hedefler aras\u0131nda g\u00f6stermektedir. 12. Yarg\u0131 Paketi, bu stratejik hedeflerin \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc pozitif hukuk kurallar\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeyi ama\u00e7layan ilk kapsaml\u0131 kanun tekliflerinden biri olma \u00f6zelli\u011fini ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/span><\/p>\n

Teklifin genel gerek\u00e7esi incelendi\u011finde de reform anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n yaln\u0131zca „daha h\u0131zl\u0131 yarg\u0131lama<\/em>“ hedefiyle s\u0131n\u0131rl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Kanun koyucu, h\u0131z ile adalet aras\u0131nda bir tercih yapmak yerine, usul hukukunu yeniden yap\u0131land\u0131rarak hem yarg\u0131lamalar\u0131n makul s\u00fcrede tamamlanmas\u0131n\u0131 hem de adil yarg\u0131lanma hakk\u0131na ili\u015fkin g\u00fcvencelerin korunmas\u0131n\u0131 ama\u00e7lamaktad\u0131r. Bu nedenle teklif, usul ekonomisi ilkesini g\u00fc\u00e7lendirirken; hukuki dinlenilme hakk\u0131, silahlar\u0131n e\u015fitli\u011fi ilkesi ve hukuki g\u00fcvenlik ilkesi gibi temel usul g\u00fcvencelerini de g\u00f6zeten bir yakla\u015f\u0131m benimsemektedir.<\/span><\/p>\n

Yarg\u0131 Paketi’nin dikkat \u00e7eken \u00f6zelliklerinden biri de, tek bir kanunda kapsaml\u0131 de\u011fi\u015fiklik yapmak yerine, farkl\u0131 kanunlarda birbirini tamamlayan d\u00fczenlemeler \u00f6ng\u00f6rmesidir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda dava a\u00e7ma ve yarg\u0131lama usullerine ili\u015fkin de\u011fi\u015fiklikler yap\u0131l\u0131rken; \u0130cra ve \u0130flas Kanunu’nda cebri icra sisteminin etkinli\u011fi art\u0131r\u0131lmakta, T\u00fcrk Bor\u00e7lar Kanunu’nda faiz ve tazminata ili\u015fkin baz\u0131 h\u00fck\u00fcmler yeniden d\u00fczenlenmekte, T\u00fcrk Medeni Kanunu’nda vesayet hukukuna ili\u015fkin sat\u0131\u015f usulleri g\u00fcncellenmekte, \u0130dari Yarg\u0131lama Usul\u00fc Kanunu ile Dan\u0131\u015ftay Kanunu’nda ise idari yarg\u0131n\u0131n daha etkin \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flayacak d\u00fczenlemeler \u00f6ng\u00f6r\u00fclmektedir. Bu durum, teklifin yaln\u0131zca belirli bir hukuk dal\u0131na de\u011fil, uyu\u015fmazl\u0131k \u00e7\u00f6z\u00fcm sisteminin b\u00fct\u00fcn\u00fcne y\u00f6nelik b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir reform anlay\u0131\u015f\u0131 benimsedi\u011fini g\u00f6stermektedir.<\/span><\/p>\n

Di\u011fer taraftan, kamuoyunda 12. Yarg\u0131 Paketi’ne ili\u015fkin tart\u0131\u015fmalar\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 ceza hukuku ve infaz rejimi \u00fczerinden y\u00fcr\u00fct\u00fclmektedir. Oysa TBMM’ye sunulan teklif incelendi\u011finde, paketin a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 olarak hukuk yarg\u0131lamalar\u0131na ili\u015fkin usul kurallar\u0131n\u0131 yeniden \u015fekillendirdi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. Bu durum, teklifin \u00f6nceki yarg\u0131 paketlerinden ayr\u0131lan en belirgin \u00f6zelliklerinden biridir. Dolay\u0131s\u0131yla bu paketi de\u011ferlendirirken, kamuoyunda olu\u015fan genel beklentilerden ziyade, teklif metninde yer alan somut d\u00fczenlemeler esas al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n

Reformun ba\u015far\u0131s\u0131 ise yaln\u0131zca kanun h\u00fck\u00fcmlerinin y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesine ba\u011fl\u0131 de\u011fildir. Hukuk uygulay\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n yeni sisteme uyumu, Yarg\u0131tay ve Dan\u0131\u015ftay i\u00e7tihatlar\u0131n\u0131n yeni d\u00fczenlemeler do\u011frultusunda geli\u015fmesi, dijital altyap\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesi, bilirki\u015filik sistemi, elektronik tebligat uygulamalar\u0131 ve mahkemelerin kurumsal kapasitesi gibi bir\u00e7ok unsur da reformun fiilen ba\u015far\u0131l\u0131 olup olmayaca\u011f\u0131n\u0131 belirleyecektir. Bu nedenle 12. Yarg\u0131 Paketi, yaln\u0131zca bir kanun de\u011fi\u015fikli\u011fi olarak de\u011fil; yarg\u0131 sisteminin i\u015fleyi\u015fini yeniden \u015fekillendirmeyi hedefleyen uzun vadeli bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm s\u00fcrecinin par\u00e7as\u0131 olarak de\u011ferlendirilmelidir.<\/span><\/p>\n

B\u0131\u00e7ak Hukuk’un de\u011ferlendirmesine g\u00f6re, 12. Yarg\u0131 Paketi’nin ba\u015far\u0131s\u0131, yaln\u0131zca yeni usul kurallar\u0131n\u0131n kabul edilmesiyle de\u011fil; bu kurallar\u0131n uygulamada \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir, istikrarl\u0131 ve hak eksenli bir yakla\u015f\u0131mla uygulanmas\u0131na ba\u011fl\u0131 olacakt\u0131r. Bu nedenle teklifin yasama s\u00fcrecinde yap\u0131lacak de\u011fi\u015fiklikleri kadar, y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdikten sonra olu\u015facak yarg\u0131 i\u00e7tihatlar\u0131n\u0131n ve uygulama prati\u011finin de dikkatle takip edilmesi gerekmektedir.<\/span><\/p>\n

3. Yarg\u0131 Paketi Kapsam\u0131nda Hangi Kanunlar De\u011fi\u015fiyor?<\/span><\/h3>\n

Yarg\u0131 Paketi, tek bir kanunda de\u011fi\u015fiklik yapan klasik bir reform paketi de\u011fildir. Aksine teklif, hukuk yarg\u0131lamalar\u0131n\u0131n farkl\u0131 a\u015famalar\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kan sorunlar\u0131 b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla ele almakta ve \u00e7e\u015fitli temel kanunlarda e\u015f zamanl\u0131 de\u011fi\u015fiklikler \u00f6ng\u00f6rmektedir. Bu y\u00f6n\u00fcyle paket, yaln\u0131zca belirli bir hukuk dal\u0131n\u0131 de\u011fil; dava a\u00e7\u0131lmas\u0131ndan h\u00fckm\u00fcn kesinle\u015fmesine, kararlar\u0131n icras\u0131ndan idari yarg\u0131 s\u00fcre\u00e7lerine kadar uzanan geni\u015f bir yarg\u0131sal alan\u0131 kapsamaktad\u0131r.<\/span><\/p>\n

Kanun teklifi incelendi\u011finde, de\u011fi\u015fikliklerin b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde hukuk muhakemesi, cebri icra, bor\u00e7lar hukuku, medeni hukuk ve idari yarg\u0131lama alanlar\u0131nda yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Bunun yan\u0131nda, baz\u0131 d\u00fczenlemeler do\u011frudan yarg\u0131 te\u015fkilat\u0131n\u0131n i\u015fleyi\u015fini, elektronik yarg\u0131lama uygulamalar\u0131n\u0131 ve alternatif uyu\u015fmazl\u0131k \u00e7\u00f6z\u00fcm y\u00f6ntemlerini de yak\u0131ndan ilgilendirmektedir.<\/span><\/p>\n

3.1. Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)<\/span><\/h4>\n

Teklif kapsam\u0131nda en kapsaml\u0131 de\u011fi\u015fiklikler 6100 say\u0131l\u0131 Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda yap\u0131lmaktad\u0131r. \u00d6zellikle;<\/span><\/p>\n